در روزهایی که بخشی از واحدهای صنفی شیراز در واکنش به فشارهای اقتصادی کرکرهها را پایین کشیدند یا با حداقل فعالیت ادامه دادند، بازار به یکی از اصلیترین صحنههای بروز نارضایتی معیشتی تبدیل شد. اعتراضاتی که ریشه آنها نه در یک تصمیم مقطعی، بلکه در انباشت مشکلاتی چون کاهش قدرت خرید، نوسان قیمتها و فشار هزینهها بر اصناف شکل گرفته است.
*اعتراض از کجا شروع شد؟*
اعتراض صنفی در شیراز طی چند روز و بهصورت پراکنده در برخی صنوف بروز پیدا کرد؛ اعتراضاتی که همزمان در دیگر شهرهای کشور نیز دیده شد و نشان داد مسئله، فراتر از یک مطالبه محلی است. گفتوگو با برخی کسبه نشان میدهد افت محسوس فروش، ناممکن شدن برنامهریزی مالی و نگرانی از آینده کسبوکار، مهمترین دلایل نارضایتی بوده است.
در این میان، آنچه بیش از همه تکرار میشد، یک واژه مشترک بود: بیثباتی؛ بیثباتی در قیمتها، در هزینهها و در تصمیماتی که مستقیماً بر بازار اثر میگذارد.
*بازار چه میگوید؟*
در گفتوگوهای کوتاه و غیررسمی میان مغازهها، کسبه از فاصلهای میگویند که میان دخل و خرج ایجاد شده است. بسیاری معتقدند فشارهای مالیاتی و هزینههای جانبی، بدون توجه به رکود بازار اعمال میشود و همین موضوع، تابآوری واحدهای کوچک را کاهش داده است.
برخی بازاریان تأکید میکنند که اعتراض صنفی را حق خود میدانند، اما ترجیح میدهند مطالباتشان در چارچوب گفتوگو و رسیدگی مؤثر دنبال شود؛ مسیری که به گفته آنها، تنها در صورت مشاهده تغییر واقعی در شرایط بازار، میتواند ادامهدار باشد.
*پاسخ مدیریت استان؛ از بازار تا جلسه*
در واکنش به این فضا، استاندار فارس با حضور میدانی و سرزده در بخشهایی از بازار شیراز، پای صحبت کسبه نشست. این بازدید، بدون تشریفات اداری و در دل بازار انجام شد؛ اقدامی که از نگاه بسیاری از بازاریان، فرصتی برای بیان مستقیم دغدغهها بود.
ساعاتی بعد، نشست کمیته اقدام مشترک تنظیم بازار برگزار شد؛ نشستی که محور آن مدیریت بازار، نظارت بر عرضه کالا و برنامهریزی برای تأمین مایحتاج عمومی در آستانه شب عید و ماه رمضان بود. و این نشست را میتوان ادامه همان گفتوگوی بازار، اما در سطح تصمیمگیری دانست.
*فاصله وعده تا واقعیت*
با وجود طرح موضوعاتی مانند تشدید نظارتها، ساماندهی بازار و مدیریت ذخایر، بخشی از کسبه با احتیاط به آینده نگاه میکنند. تجربههای گذشته باعث شده بازار بیش از اعلام تصمیمات، به نتیجه عملی آنها توجه کند.
کسبه میگویند آنچه میتواند فضای بازار را آرام کند، نه صرفاً افزایش بازرسی یا برگزاری جلسه، بلکه ایجاد ثبات، قابل پیشبینی شدن هزینهها و کاهش فشارهایی است که ادامه فعالیت را برای واحدهای کوچک دشوار کرده است.
*بازار در انتظار چیست؟*
بازار شیراز اکنون در مرحله انتظار قرار دارد؛ انتظاری برای روشن شدن اثر تصمیمات در روزهای پیش رو. اعتراض صنفی، به گفتوگو رسیده است، اما سنجش موفقیت این مسیر، نه در سطح وعدهها، بلکه در تغییر ملموس شرایط کسبوکار و قدرت خرید مردم مشخص خواهد شد.