ماه رمضان امسال برای بسیاری از خانوادههای شیرازی، پیش از آنکه با عطر افطار و صدای دعا همراه باشد، با حسابوکتاب دخلوخرج آغاز شده است. گرانی و افزایش هزینههای زندگی، برنامهریزی برای این ماه را به چالشی جدی تبدیل کرده؛ چالشی که از بازار و فروشگاهها شروع میشود و تا سفرههای ساده افطار در خانهها ادامه دارد.
در روزهای آغازین رمضان، خیابانها و بازارهای شیراز شلوغتر از همیشه به نظر میرسند. مردم برای تهیه مایحتاج این ماه در رفتوآمدند، اما رفتار خرید تغییر کرده است؛ توقف طولانیتر، مقایسه قیمتها و خریدهای حسابشدهتر، تصویری است که این روزها در بازار دیده میشود. بسیاری از خانوادهها میگویند دیگر خبری از خریدهای پرحجم و بیبرنامه نیست و هر قلم کالا با دقت انتخاب میشود.
*سحر و افطار؛ برنامهریزی در دل گرانی*
در خانهها، سفرههای سحر و افطار با نگاه اقتصادیتری چیده میشود. خانوادهها از روزهای قبل فهرست روزانه تهیه میکنند؛ حذف غذاهای پرهزینه، استفاده بیشتر از غذاهای ساده و کاهش خرید اقلام غیرضروری، به بخشی از برنامه ثابت این ماه تبدیل شده است.
یکی از شهروندان شیرازی میگوید: سعی میکنیم سفرهمان ساده باشد، اما شأن ماه رمضان حفظ شود. هرچند مدیریت هزینهها سخت شده، ولی نمیخواهیم این ماه فقط با نگرانی بگذرد.
این تغییر الگو، فقط به معنای صرفهجویی نیست؛ بسیاری از خانوادهها تلاش میکنند با کمترین هزینه، بیشترین ارزش غذایی را برای وعدههای سحر و افطار فراهم کنند تا هم فشار اقتصادی کمتر شود و هم سلامت خانواده به خطر نیفتد.
*بازار در برابر قدرت خرید مردم*
فروشندگان محلی نیز از تغییر رفتار مشتریان میگویند. به گفته آنها، تقاضا برای کالاهای اساسی رمضان همچنان وجود دارد، اما قدرت خرید مردم کاهش یافته است. خریدها کوچکتر شده و مردم بیشتر از گذشته قیمتها را میپرسند و مقایسه میکنند.
یکی از کسبه بازار معتقد است: کالا هست، اما مردم با احتیاط میخرند. خیلیها ترجیح میدهند فقط اقلام ضروری را تهیه کنند و از خریدهای اضافه بگذرند.
این شرایط، علاوه بر فشار مالی، باعث شده توجه به کاهش هدررفت غذا و مصرف بهینه بیش از گذشته جدی گرفته شود؛ موضوعی که برای برخی خانوادهها به یک تصمیم آگاهانه تبدیل شده است.
*معنویت و جمعهای خانوادگی؛ فراتر از سفرهها*
با وجود همه دغدغههای اقتصادی، بعد معنوی ماه رمضان همچنان جایگاه پررنگی در زندگی مردم دارد. حضور در مساجد، مراسم دعا و افطارهای خانوادگی، حتی اگر سادهتر از گذشته باشد، همچنان ادامه دارد.
یکی از شهروندان میگوید: شاید سفرهها کوچکتر شده باشد، اما دور هم بودن و آرامشی که رمضان میآورد، هنوز برایمان مهم است.
ماه رمضان امسال در خانههای شیراز، ترکیبی از سنت، معنویت و مدیریت مالی است. خانوادهها تلاش میکنند میان حفظ رسومات قدیمی و واقعیات اقتصادی تعادل ایجاد کنند؛ تعادلی که شاید سفرهها را سادهتر کرده باشد، اما پیوندهای خانوادگی و معنوی را پررنگتر نگه داشته است.